بوشیدو به معنای طریقت جنگجویی و مظهر روح سلحشوری ژاپنی، اصطلاحیست که پس از رایج شدن از دوران میجی در ژاپن، به سامورایی ها اطلاق میشود.
با گذر زمان و اعلام بهره مندی از امتیازات و افتخارات و در نتیجه داشتن مسئولیتی خطیر، احساس نیاز به داشتن معیارهای مشترک در رفتار و کردار سامورایی ها رفته رفته آشکار شد، که در نهایت بوشیدو به عنوان نظام اخلاقی به کمک آنها شتافت. همانند قانونی نامکتوب مشتمل بر معدودی اندرز و مثال مربوط به اصول اخلاقی بود که به سامورایی های مبارز تعلیم داده می شد و آنها نیز در زندگی روزانه و بر حسب وظیفه از نظر طبقه اجتماعی ملزم به حفظ و رعایت آن بودند.
میتوان گفت این قانون ناشی از تبلور و رشد ارگانیک دهه ها و قرن ها زندگی نظامی گری ژاپن بوده است.
سرچشمه های بوشیدو را میتوان در مکتب بودا جست، چراکه بودائیسم معنایی از ایمان ناشی از آرامش و تسلیم به سرنوشت را به بوشیدو بخشیده است.
بنیان های ساده ای نیز وجود دارند که بوشیدو از آنها تغذیه میکند؛ شامل راستی و درستی، شجاعت، روح شهامت و تحمل، نیکخواهی، ادب، صداقت و راستگویی، شرف و تکلیف به وفاداری.
بطور کلی سر فصل مطالعات، بر طبق اصول تعلیم و تربیتی بوشیدو، عمدتاً شامل شمشیر زنی، تیر و کمان، جیوجوتسو، اسب دوانی، کاربرد سپر، هنر خطاطی، تاکتیک و استراتژی، علم اخلاق، ادبیات و تاریخ بوده است.
بوشیدو ممکن است همچون قانونی مستقل از اصول اخلاقی از بین برود، اما قدرت آن از روی زمین محو نخواهد شد؛ مکتب توانایی رزمی و یا شرف مدنی آن نیز ممکن است ویران شود، اما شکوهش بر ویرانی ها نیز احساس خواهد شد.
گردآوری: م. دهقانی
منبع: کتاب بوشیدو (اینازو نیتوبه)
